توصیه تیم برنرز-لی: DNS باید غیرمتمرکزتر میشد
تیم برنرز-لی، مخترع وب جهانی و زبان نشانهگذاری ابرمتن (HTML)، در جریان کنفرانس ETH Prague گفت که اگر امروز میخواست سرویس نام دامنه (DNS) بسازد، آن را «غیرمتمرکزتر» طراحی میکرد.
او که در کنار ویتالیک بوترین، همبنیانگذار اتریوم، روی صحنه حضور داشت، با نگاهی به تصمیمات اولیه معماری اینترنت اظهار کرد: «اگر میتوانستم به گذشته برگردم […] آن را غیرمتمرکزتر میساختم.»
سیستم DNS در سال ۱۹۸۳ توسط پل موکاپتریس اختراع شد و جایگزین روش قدیمی مبتنی بر فایل hosts.txt شد تا نامگذاری آدرسهای IP را مقیاسپذیر و توزیعشده کند. هرچند برنرز-لی مسئول مستقیم توسعه DNS نبود، اما میتوانست ساختار URL را مستقل از DNS کنونی طراحی کرده یا نسخهای غیرمتمرکز را پیشنهاد دهد.
امروزه سیستم DNS بسیار متمرکز است، بهویژه در سطوح بالای سلسلهمراتبی. ناحیه ریشه که مدیریت دامنههای سطحبالا مانند .com و .org را برعهده دارد، توسط سازمان غیرانتفاعی آمریکایی ICANN کنترل میشود و چند سازمان اصلی بیشترین قدرت را در سرورهای معتبر دارند.
این تمرکز، امکان سانسور و کنترل دامنهها توسط دولتها را افزایش داده و خطر قطع خدمات بهدلیل اختلال در سرویسهای متمرکز را بالا میبرد. همچنین تمرکز کنترل سیاستهای دامنه و نواحی ریشه در چند منطقه و گروه محدود از ذینفعان باعث نگرانیهای حریم خصوصی شده، زیرا پرسوجوهای DNS قابل رصد و ثبت توسط ارائهدهندگان اینترنت و واسطهها هستند.
راهکارهای غیرمتمرکز
گزینههای غیرمتمرکز متعددی در حال توسعهاند. معروفترین آنها خدمات نام اتریوم (ENS) است که نامهای خوانا برای انسان را به آدرسهای اتریوم، محتوای IPFS یا دادههای دیگر نگاشت میکند. دامنههای Unstoppable Domains نیز بهصورت توکنهای غیرقابل تعویض (NFT) روی اتریوم و پالیگان صادر میشوند. در اواخر ۲۰۲۴، ENS Labs با پیپال و ونمو همکاری کرد که میتواند پذیرش گستردهتری را رقم بزند.
شبکه فایل میانسیارهای (IPFS) که با قراردادهای هوشمند اتریوم کار میکند، هدف دارد مالکیت و مقاومت در برابر سانسور را برای کاربران فراهم کند و اکنون عمدتاً در برنامهها و وبسایتهای غیرمتمرکز استفاده میشود. سایر پروژهها مانند Handshake (HNS) و Namecoin (NMC) نیز پروتکلهای نامگذاری غیرمتمرکز و بدون مجوز را برای سازگاری با DNS سنتی ارائه میدهند. IPFS همچنین با سامانه نام میانسیارهای (IPNS) امکان نامگذاری تغییرپذیر برای آدرسهای IPFS را فراهم کرده است.
علاوه بر راهکارهای مبتنی بر کریپتو، پروژه OpenNIC با مدیریت کاربری دامنههای خارج از ICANN را عرضه میکند و از طریق حکمرانی جامعهای به دنبال غیرمتمرکزسازی کنترل DNS است.
