مدلهای هوش مصنوعی هنوز فاصله زیادی تا هوش عمومی دارند
تحقیقات جدید شرکت اپل نشان میدهد که رقابت برای توسعه هوش عمومی مصنوعی (AGI) هنوز راه زیادی در پیش دارد. پژوهشگران اپل در مقالهای با عنوان «توهم فکر کردن» اعلام کردند حتی مدلهای پیشرفته فعلی هوش مصنوعی هنوز در منطق و استدلال با چالش روبهرو هستند.
اپدیتهای اخیر در مدلهای زبانی پیشرفته مانند ChatGPT اوپنAI و Claude شرکت Anthropic شامل مدلهایی موسوم به مدلهای استدلال پیشرفته (LRMs) بوده است. با این حال، پژوهشگران معتقدند قابلیتها و محدودیتهای اصلی این مدلها هنوز بهخوبی شناخته نشده است.
در این پژوهش آمده است که ارزیابیهای کنونی بیشتر روی معیارهای ریاضی و کدنویسی تاکید دارند و عموما فقط به پاسخ نهایی توجه میکنند. به گفته پژوهشگران، این روشها بینشی درباره توانایی استدلال واقعی مدلها ارائه نمیدهد.
آزمایش مدلهای هوش مصنوعی با بازیهای معمایی
مطالعات اپل با انتظاراتی که هوش مصنوعی عمومی تا چند سال دیگر ایجاد میشود، متفاوت است. در این تحقیق بازیهای معمایی خاصی برای بررسی عملکرد مدلهای مختلفی از جمله Claude Sonnet، o3-mini و o1 از اوپنAI و DeepSeek-R1 و V3 طراحی شد. این بررسی فراتر از ارزیابی صرف مبتنی بر ریاضی بود.
پژوهشگران کشف کردند که مدلهای استدلالی پیشرفته (LRMs) در مواجهه با پیچیدگی بالاتر دچار افت چشمگیر در دقت شده و نمیتوانند الگوهای استدلال را به خوبی تعمیم دهند. برخلاف تصورات درباره AGI، این مدلها با افزایش سطح دشواری، توانمندی خود را از دست میدهند.
در این مقاله آمده است: «ما دریافتیم که LRMs در انجام محاسبات دقیق محدودیت دارند، نمیتوانند الگوریتمهای صریح را بهکار ببرند و حتی بین سوالهای مشابه، بهصورت یکدست استدلال نمیکنند.»
محدودیتها و چالشها در استدلال هوش مصنوعی
این تحقیق همچنین نشان داد منطق مدلها سطحی و متناقض است و گاهی پاسخ درست را احتمالاً در ابتدا حدس میزنند اما سپس مسیر استدلال اشتباه را طی میکنند. پژوهشگران نتیجه گرفتند مدلهای هوش مصنوعی فعلی تنها الگوهای استدلال را تقلید میکنند و قادر به درونیسازی و تعمیم واقعی نیستند؛ به همین دلیل هنوز فاصله زیادی با هوش عمومی مصنوعی یا AGI دارند.
این یافتهها باورهای رایج درباره توانایی مدلهای استدلال را به چالش میکشد و نشان میدهد راهبردهای کنونی ممکن است با موانع جدی برای رسیدن به استدلال قابل تعمیم روبرو باشند.
فاصله تا تحقق هوش عمومی مصنوعی
معنای AGI این است که یک ماشین بتواند همچون انسان فکر کند و به سطح هوش انسانی برسد. در ژانویه، سم آلتمن مدیرعامل اوپنAI اعلام کرد که شرکت او به تحقق AGI نزدیکتر از همیشه است. او گفته بود: «حالا اطمینان داریم که میدانیم چگونه AGI را، همانطور که همیشه تعریف کردهایم، بسازیم.» همچنین داریو آمودی، مدیرعامل Anthropic، پیشبینی کرده بود که AGI در یکی دو سال آینده از تواناییهای انسانی فراتر خواهد رفت. او گفته بود: «اگر به سرعت رشد قابلیتها دقت کنیم، به نظر میرسد تا سال ۲۰۲۶ یا ۲۰۲۷ به آن برسیم.»