رشد بیت کوین در بزرگترین زاغه کنیا؛ دلایل و چالشها
استفاده و پذیرش بیت کوین [BTC] در کنیا به ویژه در مناطق غیررسمی و زاغهها، افزایش یافته است. این روند اکنون به بزرگترین زاغه کنیا، یعنی کیبِرا، نیز رسیده است. اما حالا تصویب یک چارچوب نظارتی جدید، رشد بیت کوین در این مناطق را تهدید میکند.
بر اساس گزارشی از ABC News، برخی از فروشندگان محلی و کارگران اجتماعی در این زاغهها، پرداخت با بیت کوین را آغاز کردهاند. یکی از فروشندگان مواد غذایی دلایلی مثل "ارزان بودن، سرعت بالا و نبود هزینه تراکنش" را برای انتخاب بیت کوین بیان کرد. کارگر دیگری که در مدیریت زباله فعالیت میکند نیز گفت به دلیل امنیت بالاتر بیت کوین و نرخ بالای جرم در زاغه، بیت کوین را ترجیح میدهد.
این موضوع نشاندهنده نقش بیت کوین و رمزارزها در دربرگیری مالی، بهخصوص در مناطقی با دسترسی کم به بانک است. با این حال، این استقبال میتواند با طرح مالیات ۱.۵ درصدی بر رمزارزها در لایحه ارائهدهندگان خدمات دارایی مجازی (VASP) سال ۲۰۲۵ کمرنگ شود.
به گفته ناظران، این لایحه قرار است شفافیت لازم را برای صنعتی که رشد چشمگیری از جانب بازیگران جهانی مانند بایننس، بایبیت و بیتگت داشته، فراهم کند. اما این لایحه پیشنهادی، ۳ درصد مالیات ثابت بر تمامی تراکنشهای رمزارزی (صرفنظر از سود یا زیان) نیز در نظر گرفته است. با وجود پیشنهاد کاهش این مالیات به ۱.۵ درصد، کارشناسان هشدار دادهاند که اجرای این قانون میتواند کاربران را به صرافیهای خارجی هدایت و نوآوری را سرکوب کند؛ مشابه اتفاقی که در هند و اندونزی رخ داد.
روفاس کاماو، تحلیلگر ارشد بازار در کارگزاری FXPesa، در مصاحبه با CNBC این لایحه را غیرقابل اجرا دانسته و افزود: «اگر روزی ده تا بیست معامله رمزارزی انجام دهید و روی هر تراکنش ۳ درصد مالیات بپردازید، عملاً سودی نخواهید داشت و تقریباً کل درآمدتان به دولت میرسد.» در هند، اجرای مالیات یک درصدی باعث شد حجم معاملات رمزارزی تا ۹۰ درصد کاهش یابد.
فعالان بازار رمزارز هند حتی با مقامهای این کشور برای کاهش این مالیات به ۰.۱ درصد رایزنی کردند تا به رشد این صنعت کمک کنند. اگر چنین مالیاتی در کنیا اجرایی شود، ممکن است این کشور نیز سرنوشتی مشابه تجربه کند؛ کشوری که ۶ میلیون کاربر رمزارز دارد (۱۰ درصد جمعیت کل کشور).
طبق شاخص پذیرش رمزارز سازمان Chainalysis، کنیا در رتبه ۲۱ از میان ۱۵۵ کشور قرار دارد و یکی از بازارهای بزرگ رمزارز آفریقا در کنار نیجریه و آفریقای جنوبی به شمار میرود. اما با اجرای مالیات سنگین ۱.۵ الی ۳ درصدی، افراد ممکن است به سمت پلتفرمهای P2P (همتا به همتا) و صرافیهای بدون مجوز خارجی بروند. شایان ذکر است که حتی مالیات جدید از کارمزد محبوبترین سیستم پرداخت موبایلی کنیا یعنی M-Pesa (که بین ۰.۰۴ تا ۱ درصد است) بیشتر است.
تا کنون بیت کوین برای مردم کنیا یک روش پرداخت امنتر، ارزانتر و لحظهای فراهم کرده است. با این حال، طرح قانونی جدید میتواند روند پذیرش بیت کوین را در این کشور تحت تأثیر قرار دهد.